Maandag 25 april 2011

Cannoli Siciliani

Cannoli

Door al dat schoons wat ik mag aanschouwen, schieten er in mijn wekelijkse rapportages allerlei dagelijkse zaken bij in. Wat te denken van deze heerlijke cannoli Siciliani. Of de waarneming dat Engelse spaghetti -ondanks meer dan een jaar oud- net zo lekker smaakt als de duurste, vers uit het pak Italiaanse. En niet te vergeten hoe goed de kookronde van gisteren uitpakte. Nog nooit zoiets lekkers gebrouwen. Een scheutje wijn en wat yoghurt, het doet wonderen qua smaak.

Padre Pio

Padre Pio

In het dagelijks leven van de Sicilaan strijden -naast de maagd Maria natuurlijk, als waardige plaatsvervangster voor de veel oudere Egyptisch godin Isis- 2 personen om the haerts and minds. Je raadt het nooit: Garibaldi en Padre Pio. Wat de laatste nou precies voorstelt, laat zich niet makkelijk duiden. Een heel leven van zelfverminking? Hij was de gelukkige bezitter van de stigmata, de wonden aan de handen voeten, gelijk de gisteren herrezen Heer. Had hij die eigenlijk nog steeds na zijn verrijzenis?

Een deel van de Heilige week bracht ik door in Trapani. Ik weet nu van waaruit de bombardementen op Libië worden uitgevoerd. Vanaf het vliegveld bij die stad. Het staat er vol met AWAC’s, Mirages, F16’s en meer van dat tuig. Er is overigens geen peil op te trekken. Ineens vergaat een uur lang horen en zien. Maar dan is het weer een hele dag bijna stil. Een paar Amerikanen hadden het er overigens maar moeilijk mee. In zo’n praatje pot over waar je vandaan komt, zeiden ze dat de US helaas weinig meer te beiden heeft dan overal oorlog te brengen.

Trapani Processione dei Misteri 1

Trapani Processione dei Misteri

Trapani Processione dei Misteri 3

Trapani Processione dei Misteri

Trapani Processione dei Misteri 2

Trapani Processione dei Misteri

Jeannine had me erop attent gemaakt dat Trapani de stad bij uitstek is, waar ze met Pasen helemaal los gaan. Het is en hopelijk blijft het een prachtig schouwspel. Bijna een dag en een nacht lang trekken 20 groepen met aanhang in een lange rij rond door de stad. Voorheen allemaal vertegenwoordigers van diverse beroepsgroepen. Nu veel padvinders,  vermoed ik vanwege de veelal jonge leeftijd van de meesten. En een paar ware gelovigen die de baar met een van de staties die de weg naar en het lijden van de Heer verbeelden, willen torsen. Het drama van een jaar geleden in Toledo Spanje ontbrak jammer genoeg. Geen verklede paters op blote voeten. Geen puntmutsen. Niet tientallen zwoegende mannen onder het tableau. Nee, net wat geciviliseerder. Misschien omdat ze het 3 eeuwen geleden afgekeken hebben van die Spanjaarden…

Gibellina 2

Gibellina

Gibellina 1

Gibellina

Begin van de week bezocht ik 2 dorpen die in 1968 zwaar te lijden hebben gehad van een aardbeving. Van het een, Gibellina, een kunstwerk gemaakt. Doet het niet heel erg denken aan het emaille landschap van DuBuffet in het Kröller Müller op de Veluwe? Het andere, Preboreale, staat er nog zoals het toentertijd verlaten is. Her en der wordt zelfs wat gerestaureerd om verder verval tegen tegaan.

Poggioreale 1

Poggioreale

Poggioreale 2

Poggioreale

Onder weg naar Trapani kwam ik langs het eilandje Mozia. Naar het schijnt het mooiste voorbeeld van Carthaagse kolonisatie op Sicilixeb. Ongeveer tegelijkertijd met de Grieken, 500 600 v.Ch. Het eiland was een groot fort. Helemaal ommuurd met een kunstmatig aangelegde verbindingsweg naar de kust. Deze staat nu een meter onder water. Ik heb een stuk belopen. Meestal verzand maar soms kwam je het stenen plaveisel nog tegen.

Mozia Tofet 2

Mozia tofet

Mozia Giovane

Mozia

 D’r is een heel wellustig beeld gevonden, Giovane di Mozia. Daar kunnen al die blote Venussen toch niet tegen op…Ook hier weer, net als in Carthago zelf aan de overkant in Tunesixeb, de discussie over de Tofet. Heel rommelig ogende terreintjes, stik vol met altaartjes. Zijn het nou wel of niet een soort kinderbegraafplaatsen. Te weten: eerstgeborenen die geofferd zijn. Zoals Romeinse (!) historische bronnen beweren. Ze zitten er inderdaad tussen maar de meeste graven bevatten resten van dieren.

Inmiddels al weer vertrokken uit Trapani en een middag rondgewandeld in Segesta. Grieks van origine, maar van de Turkse kant. Dat maakt verschil. Er staat een indrukwekkende tempel. Zijn/haar kracht wordt versterkt doordat deSegesta theater Segesta theater omgeving niet verstoord is. Hij/zij ligt prachtig, eenzaam in het landschap. De tempel is nooit afgebouwd en in gebruik geweest. Aan de stenen zie je nog de hijsnokken uitsteken. En de zuilen zijn ook nog helemaal glad. Dat zou op zich goed te verklaren zijn. De stad heeft eigenlijk nooit goed gefloreerd en wisselde nogal eens van overheersing. Het probleem is dat om een Dorische tempel gaat en dat was het patent van Athene en niet van Troje en omgeving. Men vermoedt dat hier sprake is geweest van een hele vroeg vorm van PR bedrijven. Net zoals tegenwoordig Saoedi-Arabixeb en Iran overal buitenshuis moskeexebn financieren.

Advertenties

Maandag 18 april 2011

Selinunte tempel EKon me maar heel moeilijk losmaken van dat heerlijke plekje aan het strand bij Eraklea Minoa. Woensdag toch maar weer op pad gegaan. D’r ligt toch immers een nieuw hoogtepunt op mijn reis te wachten. Enwel: Selinunte. Opnieuw een van oorsprong Griekse stad uit de 7de eeuw v.C. Alhoewel, er was natuurlijk iets daarvoor, Selinunte muur acropolisvan autochtone, echte Sicilianen. De setting is zo uitgesproken -een rivier monding voor een haven, een goed verdedigbare hoogte pal aan zee en vruchtbaar achter/binnenland dat iedereen zich er wel zou willen vestigen.  De acropolis en het tempelterrein zijn opgegraven. Stukje bij beetje wordt de verdere stad in kaart gebracht. Hedendaagse opvattingen in de archeologie laten geen grootschalige activiteiten meer toe. In het verleden is te veel kapot gemaakt of bleek later heel iets anders te zijn dan men aanvankelijk dacht.  Een beroemd voorbeeld is het paleis van Minos op Kreta. Een kleine 100 geleden ontdekt, opgegraven en volgens toenmalige inzichten gereconstrueerd. Nog steeds leuk om te zien en doorheen te lopen, maar er klopt niet veel van.

Cava di Cusa 2Selinunte tempel G cellaDe namen van de tempels zijn nogal prozaïsch, van A t/m G. Een is wonderwel overeind gebleven. Alle andere zijn door aardbevingen in duigen gevallen. De grootste meet 110 bij 50 meter. Ik sta in het heilige der heilige, de cella. De tempel was nog in aanbouw. Op de kapitelen zijn de groeven, die op de zuilen worden doorgezet, voorbereid.   De zuil-delen, trommels, zijn nog glad. Net alsof ze net uit de steengroeve zijnCava di Cusa 1Selinunte tempel G kapiteel opgehaald. Zo? 15 km verderop in de Cava di Cusa.   Al dat natuurstenen geweld viel toentertijd niet te bewonderen. De hele tent werd gestuukt en beschilderd in bonte kleuren. Op een stukje van de verbindingslijst bovenaan de zuilen is dat nog goed te zien.

Triscina voor de deur Jeannine Triscina Jeannine Vakbij Selinunte in Triscina -weer zo’n totaal uitgestorven dorp waar nu een paar honderd mensen verblijven en straks in de zomer wel 20.000- ben ik op bezoek gegaan bij Jeannine, een studiegenoot van mijn moeder van de kunstacademie in Eeklo/België. Haar kort geleden overleden echtgenoot heeft heel veel gewerkt op Sicilië als kunstenaar.  Ysebaert Maffia 2 Jaren is hij bezig geweest in de catacomben van Palermo. Ondanks dat hij zelf weinig op met de katholieke kerk, sprak het roomse leven hem blijkbaar Ysebaert Maffia 5Ysebaert Maffia 6  wel aan.  Zozeer zelfs dat hij in staat was allerlei sleutelscenes uit het leven van onze heer voor een kerk op  grote doeken te schilderen. In Salemi hangt een hele serie van zijn werk in het Maffia-museum. Dat vond ik nogal moedig voor een relatieve buiteYsebaert Maffia 3nstaander. Elk schilderij is gewijd iemand die door Cosa Nostra om zeep is geholpen. Deze persoon staat met ogen gesloten afgebeeld in een typisch Siciliaanse context. Ik vond het Ysebaert Maffia 1heel indrukwekkend. Jeannine (en aanwezige Ysebaert Maffia 4familieleden) bedankt voor de gastvrijheid, het lekkere eten en de schone was.

Zondag 10 april 2011

Al dat gehannes met het zoeken van een intercafé, het is verleden tijd. Eerst nog geprobeerd een Italiaans abonnement op internet aan te schaffen. Maar dat lukte niet; onze persoonsnummers corresponderen niet met die van hier. Even terzijde: de bureaucratie in Italië is niet misselijk.Agrigento Ekklesiasterion Bij het minste of geringste moet je je kunnen legitimeren. Of zoals bij de garage. Voor een bedrag van 30 euro was iemand een kwartier bezig het een na het anders computerscherm te openen om deze transactie vast te leggen. En dan nog zonder resultaat: geen BTW-nummer! Daarom toch maar besloten mijn eigen telefoon te gaan gebruiken. Agrigento tempel ConcordiaIk zie wel wat allemaal gaat kosten. Het eerste proefje lukte boven verwachting. Binnen de kortste keren kwam al mijn mail via de telefoon op de computer binnen lopen. Voortaan houd ik mijn weblog qua tekst maar op deze manier bij en voeg de plaatjes er later wel een keer aan toe. Die vergen nogal wat dataverkeer. Na mijn uitstapje naar Piazza Armerina ben ik teruggegaan naar Gela. Het heeft duidelijk voordelen als je ergens wat langer blijft. Je leert de weg kennen en ontdekt al rondfietsend altijd wel een leukere en betere overnachtingsplek. Ook dit keer, aan de rand van een mooi aangelegde 60-er jaren wijk, pal aan het strand. Kwam goed uit, want er moest weer wat gerepareerd worden. Opnieuw (in Denemarken deed zich hetzelfde probleem al een keer voor) begaven de scharnieren van het Agrigento tempel Pollux en Castorcomputerscherm het. Geen beweging meer in te krijgen. In een reparatiebedrijfje wisten ze er wel raad mee. Wat ze precies gedaan hebben, terwijl ik lekker in de zon op het strand lag, weet ik niet. De schoonheidsprijs verdient het zeker niet; aan de bovenkant steken nu 6 moertjes naar buiten. Agrigento tempel JunoMaar de zaak gaat weer soepeltjes open en dicht. Als ik ook nog een wasserette zou vinden, dan is het helemaal ideaal. Bij vertrek even getwijfeld over de hoeveelheid kleren die ik mee zou nemen. Alles 25 maal is toch niet zo’n slechte keuze geweest. Wasmachines a gettone zijn er gewoon niet. Inmiddels aangeland bij een van de hoogtepunten van mijn rondreis: Agrigento. Gesticht vanuit Gela, maar overvleugelde haar als snel in ontwikkeling. Plato, ja hij, zegt van de inwoners van de stad: die mensen bouwen alsof ze onsterfelijk zijn en ze vreten alsof het einde der tijden elk moment kan komen. Agrigento tempel AesclepiusOp haar hoogtepunt, 3 eeuwen v.C. , woonden er meer dan 200.000 .  De huidige stad (60.000 inwoners!) is boven op de oude gebouwd. Alleen het deel waar bijna alle heiligdommen staan, is min of meer gespaard gebleven. De grootste tempel van de Olympische Zeus,Agrigento voorheen tempel Demeter zo’n 100 bij 50 meter is totaal verwoest. Alleen een paar telamonen, een soort steunberen van meer dan 6 meter hoog, zijn er over. Hoe ze deze uit de enorme stapel stenen hebben weten te vissen, is me een raadsel. Er is een zgn. ekklesiasterion teruggevonden waar volksraadplegingen plaatsvonden. Zo waren er nog meer van de aardige plekken waar eigenlijk niemand komt.   Vaak ook niet officieel toegankelijk. Al heel wat keren moet ik gesignaleerd zijn op bewakingscamera’s die ook op dat soort plekken staan. Zou d’r wel eens iemand naar kijken, vraag ik me af. Op weg naar Eraclea Minoa kwam ineens hetbordje casa natale Pirandello tegen. Luigi Pirandello Even langs gegaan; was niet veel te zien. Kostte ook niets. Steeds vaker geef ik me namelijk uit voor een 65-jarige. Je ziet ze denken maar tot nu toe vroeg ik pas één keer iemand om dat aan te tonen. Ik had een boek van hem meegenomen voor onderweg. Een beetje vermoeiende schrijver is het; hij blijft maar lollig doen. Had nog meer boeken met als thema Italië ingepakt.  Zoals Winter aan de Middellandse Zee van Robert Kaplan. Een heel interessant verhaal waarin hij zijn reisindrukken van 25 jaar geleden nog eens ‘over doet’ in het heden. Man heeft ook wat te vertellen; iets wat ik heel erg mis bij onze Cees Nooteboom. Eraclea Minoa theater 1Eraclea Minoa theater 2Nog een leuk boek was De Dante Club. Heel wat anders, een detective. De aanbeveling van Dan Brown, die van de Da Vinci Code, maakte me wat huiverig. Ten onrechte. Het is vandaag een fantastische dag. De wind is gaan liggen. Gisteren werd je gezandstraald. Zelfs de Sicilianen zijn uit hun schulp gekropen. Overal om heen aan een prachtige baai bij Eraclea Minoa wordt gebarbecued. Van de oude stad is niet veel over.   Het theater hebben ze maar overkapt. Anders is het over paar jaar helemaal weggesmolten.

Zondag 3 april 2011

Voordat ik wat verder vertel over afgelopen week, moet ik eerst iets recht zetten. Want Italianen rijden niet als gekken. Het was even wennen. Maar het is een ondoorgrondelijk spel van voorrang geven en nemen. Je weet nooit precies wat je te doen staat. Voor de rest zet je gewoon je auto waar het jou het beste uitkomt. Geen mens die er een punt van maakt. Toch moet ergens iets wringen. Je hebtInternet cafxe9 namelijk 2 soorten autorijders, zij die niet harder van 30 gaan en alle andere die er aan alle kanten omheen rijden. Toeteren om de slak te manen, wordt door beide partijen als onbehoorlijk ervaren.  Het zal wel komen omdat de Siciliaan in de dagelijkse omgang heel vriendelijk en aardig is. Het is alleen jammer dat er zo weinig Engels wordt gesproken. Aan de oostkust ging het nog wel maar nu is het bar en boos. Zelfs niet hier in het flitsende internetcafxe9, met de veelzeggende naam HiTech in Gela.
Langzaam maar zeker beginnen oude routines weer terug te komen. Het was in het begin weer even zoeken. Van hoe deed ik dat vorige keren nou? Plus het is in Italië allemaal weer net wat anders georganiseerd. In the blind een stad inrijden leer je vanzelf af. Dat schiet niet op; binnen de kortste keren rijd je er zo weer aan de andere kant uit of bent verstrikt geraakt in een verkeerskluwe. Mooie hipermarkten met grote parkeerterreinen zijn er niet veel. Dus het is altijd een gezoek naar een parkeerplaats om van daaruit op de fiets op verkenning te gaan. Het beste lukt tot nu een villawijkje op te zoeken; daar is altijd plek op plaatsen waar nieuw gebouwd wordt. Ook wel zo rustig omdat er nauwelijks verkeer langs komt. In die zin maak je soms hele stomme keuzes. Zeker als je tussen xe9xe9n en vier uur ergens gaat staan. Dan kan de straat die eerst zo lekker stil leek, ineens veranderen in een doorgaande weg.
Voor onze begrippen is het hier nu echt zomer geworden. Overdag zo’n 20 of meer met veel zon en ‘s-avonds hoeft de kachel niet meer aan. Vandaag ook voor het eerst in zee gezwommen. Als enige natuurlijk want de doorsnee Siciliaan loopt nog rond met een parka aan. Het is ook niemand opgevallen. Er waren in de verte een paar wandelaars op het strand en zeilsurfers. Dat was alles.
Camarina Van de week betrekkelijk weinig gereden maar wel heel veel gedaan. Vanuit Ragusa naar de kust gegaan. In de buurt van Scoglitti ligt de oude Griekse stad, Camarina. Mooi gelegen op een heuvel die de zee in steekt. In Engeland zouden ze het een cliffort noemen, uit de steen- of bronstijd. En dat is het ook; de Grieken waren niet de eerste bewoners. Weinig van kunnen zien, te kwetsbaar!? Wie schetst mijn verbazing dat even later een hele bus basisschoolkinderen erop wordt losgelaten. Vanaf de plek waar eens een tempel stond, heb ik net als Mozes naar het beloofde land mogen kijken. Links op de foto zie je nog stukje muur ervan dat nu onderdeel uitmaakt van een veel later opgetrokken bouwwerk,Gela stadsmuur Gela stadsmuur detailwaar wijn geperst werd. Scoglitti is driekwart van het jaar een soort spookstadje. Allemaal lege vakantiewoningen. Volgende stop was in Gela. Een verrassing, er was veel meer te bekijken dat ik had verwacht. Naast het museum een prachtig stuk stadsmuur (ook weer Grieks, zo’n 2,5 eeuw v.C.). Zoals je op het detail het beste kan zien, bestaat de muur uit een onderlaag van kalksteen blokken met daar bovenop lagen adobetegels.  Gewoon gedroogde modder, dus erg kwetsbaar. Vandaar die futuristische overkapping. Hopelijk een afdoende oplossing. De vorige, een soort kas, had de teloorgang alleen maar versneld. Het roept wel de vraag op hoe ver je nou moet gaan met dit soort dingen. Is het niet beter bv. een paar meter muur in een museum te zetten? En de rest of weer te bedelven of maar te laten vergaan. Wat zal dit allemaal niet gekost hebben? Dat gevoel bekruipt me Gela Grieks badhuis steeds meer. Al die musea vol met scherven. Ik kijk er al niet eens meer naar. En wat zeggen ze iemand die voor het eerst komt kijken. Waarom niet alle aandacht voor de paar highlights en wat videofilms (in meerdere talen) waar het grotere, overkoepelende verhaal wordt verteld met behulp van reconstructies.
Op het terrein van het plaatselijke ziekenhuis een eveneens Grieks badhuis. Daar deden ze het net iets anders Romeinen later. Zij zaten lekker allemaal apart in hun eigen zitbadje. In een vorige aflevering liet ik van die badkuipjes zien. Villa CasaleVilla Casale conserveringDie hadden gewoon bij mensen in huis gestaan.
Even overwogen Piazza Armerina te laten schieten. Goed dat ik dat niet gedaan heb. Ongelooflijk wat ik daar te zien kreeg. Een enorme Romeinse herenboerderij waar bijna alle mozaxefekvloeren nog aanwezig zijn. Niet met van die leuke golfjes en andere geometrische figuren. Nee, een corridor van 60 bij 3 meter met een  groot jachttafereel. Zaal na zaal fantastische voorstellingen. Villa Casale Meisjes in bikiniIk heb maar een klein stukje van het immense complex kunnen bekijken. Het merendeel was gesloten vanwege een hele nieuwe aanpak Villa Casale Een van de werken van Hercules van de wijze waarop het publiek voortaan al dat schoons te zien gaat krijgen. Voorheen werd iedereen over of langs die vloeren geleid. Dat is natuurlijk niet vol te houden. Als alternatief worden gaanderijen aangelegd bovenop de resten van de muren.  Daar heb ik al moeten lopen, voorzover het klaar was. Eigenlijk heel slim want je hebt nu ook een veel beter overzicht. Ik realiseer me dat mijn fotootjes heel weinig zeggen. Daarom raad ik iedereen op internet te kijken. De 2 trefwoorden Villa Casale moeten voldoende zijn.
Morgantina Badhuis plattegrondMorgantina Plafond badhuisTien kilometer verderop ligt de stad Morgantina. Bijna nog helemaal onder de zooien, dus voor de echte liefhebber. Toch weer  wat nieuws geleerd. Morgantina Vaatwerk zilverAltijd een bepaald soort aardewerken pijpen voor onderdelen waterleiding versleten. Fout dus, werden gebruikt als skelet voor koepels en tongewelven.  In het museum lagen een paar heel bijzondere vondsten. Zoals dit zilveren servies.